در عصر ارتباطات بسر می بریم و تكنولوژی هایی مانند ماهواره، موبایل، تبلت، لپ تاب، بلوتوث، وای فای، پیامك، چت و … به یكی از مسائل جدی و مهم در تربیت كودكان تبدیل شده و نحوه مدیریت تجهیزات ارتباطی فرزندان به یكی از دغدغه های جدی والدین تبدیل شده است كه مقدمتاً چند خطی از اهمیت مسئله می نویسم:

شاید 15 سال پیش حضور فیزیكی افراد در هر مكانی به معنی حضور واقعی ایشان تلقی می شد و شاید تنها وسیله ی ارتباط غیرحضوری تلفن با محدودیت های خاص خودش بود، اما با اختراع تكنیك های جدید ارتباطی، عملاً افراد در هر مكانی می توانند در محیطِ یك شبكه مجازی نیز حضور یابند و یا با افراد مختلف و متعددی ارتباطات گسترده ای با استفاده از چت، پیامك و ایمیل داشته باشند. اكنون دسترسی به مطلب، تصویر، فیلم یا پیدا كردن یك دوست به سادگی و تنها با چند كلیك یا كلید انجام می شود و تمام این ارتباطات گسترده از طریق موبایل، تبلت و لپ تاب كه در هر خانه ای وجود دارند، به سادگی و بدون این كه سایر اعضای خانواده متوجه شوند صورت می گیرد.

سرعت بالا و گستردگی اطلاعات و ارتباطات عصرحاضر می تواند آفت هایی داشته باشد كه با توجه به حساسیت جسمی و روحی كودكان، نوجوانان و جوانان می تواند جبران ناپذیر باشد كه به همین منظور به والدین توصیه می شود موارد زیر را مد نظر قرار دهند:

1- در بحث رسانه ها،‌ بحث ماهواره مقوله ای مجزاست و برای هیچ فردی با هر سنی پیش نهاد نمی شود،‌ در صورتی كه خانواده ای سر سفره ماهواره نشست دیگر بقیه ی توصیه ها در مورد وسایل ارتباطی چندان موضوعیتی نخواهد داشت، حتی در حالتی كه فرض، استفاده از برنامه های خوب ماهواره هم باشد، به دلیل این كه اولاً نمی توان به صورت قطعی و متقن دسترسی به سایر شبكه ها را از بین برد و ثانیاً این كه اكثریت همان برنامه های به ظاهر خوب نیز با تبلیغات و زیر نویس ها و میان برنامه های خود (اعم از جنسی و ضد فرهنگی) ارائه می شوند.

   2- اگر چه كاركردن با این وسایل ارتباطی به مهارت های خاصی نیاز دارد، اما صرفِ داشتن مهارت در انجام كاری نمی تواند صلاحیت آن كار را به همراه آورده و جبران كننده خسارت های آن باشد،پس نباید در این مقوله ها در خصوص مهارت آموزی به فرزندان با شتاب و ذوق زدگی برخورد كرد.

     3- كاركردن با موبایل، تبلت و لپ تاب آسیب های گسترده ای بر مغز، اعصاب، خون، اسكلت، ضربان قلب، بلوغ زودرس، عضلات، وزن، باروری و … می گذارد كه توضیح این آسیب ها به فرزندان باعث می شود تا فرزندان در برابر مدیریت والدین در خصوص این آسیب ها و تأثیرات آنها آگاهی های لازم را كسب كنند. استفاده از موبایل به صورت كلی برای كودكان تجویز نمی شود و تنها در شرایط اضطراری این كار را می توان با رعایت نكات ایمنی انجام داد، در برخی کشورهای اروپایی مانند سوئیس و اتریش رسماً به خانواده‌ها بسیار تأکید شده که بچه‌های زیر 16 سال اصلاً با موبایل صحبت نکنند.

   4- آسیب های این وسایل برای بزرگترها نیز وجود دارد و افراط در استفاده از این وسایل می تواند همان آسیب ها را در ابعاد محدودتری برای ایشان نیز ایجاد كند و مهمتر این كه فرزندان از والدین شان الگوپذیری دارند و رفتارهای والدین بیش از گفتارهای شان برای فرزندان جذابیت دارد، والدینی كه به صورت افراط آمیز با این تجهیزات و رسانه ها سروكار دارند هرگز نمی توانند به صورت مؤثر فرزندان شان را از افراط در بكارگیری این وسایل بازدارند.

5- تهیه و خرید تجهیزات ارتباطی باید متناسب با نیاز، سطح فهم و خویشتن داری فرزندان باشد، هیچ لزومی ندارد برای یك كودك وسیله ای خریده شود كه بتواند به راحتی و در هر مكانی به اینترنت متصل شود و یا این كه صفحه نمایش بزرگ و حافظه ی زیاد و امكانات ارتباطی جانبی مانند بلوتوث و وای فای و یا هر امكانات غیر ضروری دیگر و نرم افزاهای چت یا شبكه های اجتماعی داشته باشد و البته با افزایش سطح درك،‌ اراده و نیاز فرزندان می توان دامنه ی دسترسی فرزندان به تجهیزات پیشرفته تر را گسترش داد و البته قبل از گشایش هر دری باید هشدارها و آموزش های لازم را در خصوص آن به فرزندن ارائه نمود.

6- یكی از اشتباهات كار با این تجهیزات ارتباطی این است كه آن ها را به مثابه وسیله ی شخصی و محرمانه معرفی كرده و اعضای خانواده به خودشان حق بدهند كه این تجهیزات را رمز گذاری كنند و یا از دسترس دیگران مخفی نمایند. موبایل تمام اعضای خانواده باید اینقدر پاك باشد كه نیازی به پنهان كاری نداشته باشد و والدین باید در این مسئله پیش قدم باشند تا بتوانند از سایر اعضای خانواده آن را مطالبه نمایند.

7- محتوای ذخیره شده و برنامه های این تجهیزات باید به صورت دوره ای و بدون ایجاد حس بازجویی، به صورت دوستانه و در صورت لزوم نیز به صورت غیرمحسوس كنترل شود. البته نباید در برابر هر عكس و مطلبی واكنش نشان داد بلكه باید خطوط قرمزی را آگاهانه برای فرزندان ترسیم كرد و در صورت شكسته شدن این خطوط، استفاده از تجهیزات مربوطه با محدودیت مواجه شود.

   8- یكی از فاكتورهایی كه موجب ارتقای سطح ایمنی در استفاده از این تجهیزات می شود تسلط والدین در استفاده ازاین تجهیزات است، اگر والدین تجهیزات ارتباطی برای فرزندان خود بخرند كه قادر به استفاده،‌ مدیریت، كنترل و نظارت آنها نباشد عملاً احتمال به خطا رفتن فرزندان نیز بیشتر می شود، اگر فرزندان حس كنند كه والدین در خصوص این تجهیزات اطلاعات خوبی دارند كمتر سعی می كنند تا این تجهیزات را وسیله ای برای انحرافات نمایند.

   9- از مسائل مهم دیگری كه در خصوص استفاده از این نرم افزارها برای كودكان قابل توجه است مدت استفاده از آنهاست، مدت كار با هر وسیله ای یك زمان متعارف و یك زمان مضری دارد و نباید گذاشت فرزندان این گونه تجهیزات را بیش از زمان متعارف و سفارش شده مورد استفاده قرار دهند.

    10- نكته ی دیگر كه می تواند از انحرافات و آفت های این وسایل بكاهد، مدیریت محل استفاده از این تجهیزات است، حتی المقدور باید طوری این تجهیزات را نصب و یا مدیریت كرد كه در خلوت مورد استفاده قرار نگیرند و همواره در معرض دید والدین باشند.

11- یكی از روشهای محدود كردن استفاده از اینترنت برای جوانان، تهیه بسته های محدود اینترنتی است به نحوی كه تنها حجم محدودی در اختیار فرزندان قرار گیرد،‌ به هیچ وجه نباید بسته های نامحدود و خیلی پرسرعت را برای فرزندان مهیا نمود، چرا كه این اقدام در اعتیاد به اینترنت مؤثر است.

بازدیدها: 239